Κατεβάστε τώρα το application της Offsitenews για Android & για iOS
Group google play
Group app store
mobile app

Γιατί αν γλυτώνουν οι νέοι, υπάρχει ελπίδα

Offsite Team -
17.04.2022 - 14:35

Γιατί αν γλυτώνουν οι νέοι, υπάρχει ελπίδα

•    Η πανδημία, ο πόλεμος και η νέα πραγματικότητα

•    Οι νέοι και οι μεγάλες προκλήσεις

•    Και μετά τον COVID ήλθε ο πόλεμος

    

Γράφει Νικόλας Παρίσης*

Ιστορικά οι μεγάλες προκλήσεις, οι μεγάλες μεταρρυθμίσεις και ανατροπές διαφοροποιούν το πολιτικό και το κοινωνικό γίγνεσθαι. Τα τελευταία δυο χρόνια ζήσαμε μια εξαιρετικά μεγάλη και άνευ προηγουμένου ανατροπή που μας βρήκε εντελώς απροετοίμαστους: την πανδημία του  COVID 19. Ουσιαστικά χάσαμε δυο πολύτιμα χρόνια νεότητας, δημιουργικότητας, δυο καινοτόμα χρόνια κρυμμένοι στα σπίτια μας φορώντας μάσκες, εργαζόμενοι με αυστηρά υγειονομικά μέτρα ή αποστασιοποιημένοι από τους συναδέλφους, τους φίλους και την κοινωνία γενικότερα. 

Και ενώ δειλά - δειλά αρχίσαμε να ζούμε τη νέα μας ζωή, τη νέα μας κανονικότητα, όπως συνηθίσαμε να λέμε, έρχεται μια μεγάλη πολεμική αναμέτρηση, για να μας ταράξει για δεύτερη φορά μέσα σε δυο χρόνια και να μας δώσει ένα μήνυμα πως τίποτε και κανένας δεν είναι δεδομένα.

Όλα αυτά για μια γενιά που μεγάλωσε σε μεγάλες ανατροπές, που έχασε τα χρόνια τής εφηβείας της στο «κούρεμα» και στην κατάρρευση των τραπεζών, που σπούδασε σε μια εποχή μετά χρηματοοικονομικής κρίσης, είναι πάρα πολλά. 

Εκεί που πιστεύαμε πως θα βρούμε τα πόδια μας και τη ζωή μας, πως όλα θα πάρουν τον δρόμο τους, σε μια νέα εποχή, έρχονται νέες ανατροπές να ταράξουν τη ζωή μας. 

Υποχρεωθήκαμε να ζούμε ή να επιστρέψουμε στο πατρικό μας, άλλοι να σταματήσουν τις σπουδές τους, να χάσουν τις παρέες τους, να χάσουν τις δουλειές τους. Κατηγορηθήκαμε ότι είμαστε ανεύθυνοι και δεν προστατεύουμε τους ευπαθείς και τους ηλικιωμένους με μέτρα προστασίας κατά του COVID 19. 

Οι μεγάλες προκλήσεις

Ωστόσο, κανένας δεν μας ρώτησε πώς τα βγάζουμε πέρα οικονομικά, ποιες είναι οι οικονομικές επιπτώσεις που μας προκαλεί η πανδημία, πόσο αρνητικά επιδρούν στην ψυχολογία μας οι χαμηλοί μισθοί, η  στασιμότητα στην αγορά εργασία, οι περιορισμένες επιλογές, ο εγκλεισμός, η νέα κοινωνία που θέλει τον νέο να υποτάσσεται σε δουλειές που δεν σπούδασε και σε εργασίες που δεν τον ικανοποιούν και του προκαλούν συνεχώς άγχος.

Η πολεμική σύρραξη στην Ουκρανία έρχεται για να εντείνει την κρίση, να συνεχίσει την απώλεια εμπιστοσύνης των νέων στους θεσμούς, στις κυβερνήσεις, στην οικογένεια, στο σύστημα, στην πατρίδα, στη θρησκεία.

Συνομιλώντας με τους νέους διαπιστώνουμε ότι υπάρχει μια έκδηλη αγωνία, ανασφάλεια και απελπισία για το μέλλον, για το πολιτικό και κοινωνικό σύστημα, για τις δομές, για την αγορά εργασία, τα επαγγέλματα.

Ακόμη και το συντηρητικό Διεθνές Νομισματικό Ταμείο συμπεραίνει πως, μετά τη λήξη συναγερμού της πανδημίας, θα υπάρξουν μεγάλες κοινωνικές αναταραχές, οι οποίες έρχονται να προστεθούν στην παγκόσμια κρίση του 2008. Αναμένονται επίσης άλλες κρίσεις που φέρνει ο πόλεμος, η μετατόπιση πληθυσμού, η προσφυγιά, η ανάμειξη ανθρώπων με διαφορετική κουλτούρα.

Ταυτόχρονα, εντοπίζονται ακραία οικονομικά φαινόμενα όπως είναι ο ψηλός πληθωρισμός, η επισιτιστική κρίση, η έλλειψη αγαθών με ό,τι αυτά συνεπάγονται καθώς και κλιματικές αλλαγές.

Ο νέος μας ρόλος

Ποιος είναι λοιπόν ο ρόλος μας ως νέοι σε όλη αυτή την αναμπουμπούλα και την αναστάτωση; Είναι σημαντικό να λεχθεί πως πολλοί νέοι έχουν επηρεαστεί ψυχολογικά, είναι αγχωμένοι, πικραμένοι, απομονωμένοι. Όμως, υπάρχει και μια κοινωνική επανάσταση που σιγοκαίει και που προς το παρόν περιορίζεται σε αντιδράσεις μεμονωμένων ενεργειών κατά της ακρίβειας και του πολέμου.

Όμως, η νέα γενιά, εκ της φύσης της, έχει όραμα, δημιουργικότητα, φρέσκιες ιδέες, προχωρημένες απόψεις. Ακόμη, κι αν πολλοί θεωρούν πως τους έκοψαν τα φτερά με τους χαμηλούς μισθούς, τις ελλιπείς παροχές, τη μηδενική στήριξη για να υλοποιήσουν τους στόχους τους, σιγά σιγά θα βρουν τα πόδια τους και θα συνεχίσουν στην αναμόρφωση και ανάκαμψη της χώρας και του συστήματος. Θα παλέψουν για τους εαυτούς τους, για τους νέους τού αύριο, για όλα εκείνα που δικαιούνται και που τρομάζουν στην ιδέα πως δεν θα δοκιμάσουν. 

Ιστορικά, οι νέοι κάνουν τα μεγάλα βήματα, τις μεγάλες επαναστάσεις, τις μεγάλες αλλαγές. Και αυτή τη φορά οι νέοι δεν θα μείνουν με σταυρωμένα τα χέρια, με μηδαμινές ελπίδες. Ο στόχος είναι ότι πίσω από κάθε μεγάλη κρίση, υπάρχει μια εξίσου μεγάλη ευκαιρία, φτάνει να είσαι σε θέση να την εντοπίσεις και να την αρπάξεις.

*ΒSc Business Organization and Management

ΒSc Studies in Hellenic Culture (cand.)

Βιωσιμότητα: Το μεγάλο στοίχημα των κυπριακών πόλεων

Offsite Team -
22.06.2022 - 13:45

Βιωσιμότητα: Το μεγάλο στοίχημα των κυπριακών πόλεων

Του Γιάννη Αρμεύτη*

Πριν από μερικές ημέρες το έγκριτο καναδικό περιοδικό Corporate Knights δημοσίευσε το Sustainable Cities Index, την ετήσια έκθεσή του δηλαδή σε σχέση με τις πιο βιώσιμες πόλεις του πλανήτη. Ειδικοί και αρθρογράφοι του περιοδικού, χρησιμοποιούν μία σειρά παραμέτρων για την αξιολόγηση των υπό εξέταση πόλεων, όπως οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου ανά κάτοικο, η έκταση των δημόσιων χώρων, η αναλογία πρασίνου, η διαχείριση του νερού, η αποδοτικότητα του οδικού δικτύου και των υποδομών, καθώς και η εξάρτηση των κατοίκων τους από τα αυτοκίνητα.

Η αναφορά στην τελευταία και μόνο παράμετρο, είναι αρκετή για να κατανοήσουμε έναν από τους λόγους που οι κυπριακές πόλεις δεν περιλαμβάνονται στη λίστα των βιώσιμων πόλεων. Δεν είναι ωστόσο η μόνη, αφού γενική παραδοχή πολιτών και αρμοδίων, είναι πλέον η ανάγκη προώθησης σημαντικών αλλαγών που να βελτιώνουν το αστικό περιβάλλον των κυπριακών πόλεων και κατά συνέπεια να αναβαθμίζουν την ποιότητα ζωής.  

Κομβικής σημασίας για την πράσινη μετάβαση η ενίσχυση του κράτους

Στην Κύπρο έχουν γίνει σημαντικά βήματα, σε διάφορα επίπεδα τα τελευταία χρόνια. Η εισαγωγή καλών πρακτικών από το εξωτερικό, η καθιέρωση συστημάτων διαχείρισης των απορριμμάτων, όπως τα πράσινα σημεία και η προσπάθεια δημιουργίας δικτύων διακίνησης χωρίς τη χρήση ιδιωτικών οχημάτων, είναι παραδείγματα που θα πρέπει να σημειώνονται. Παράλληλα όμως θα πρέπει να γίνεται αντιληπτό ότι η χώρα μας έχει πολλές από τις προϋποθέσεις που χρειάζονται για την ταχεία ενσωμάτωση ευρύτερων «πράσινων» λύσεων.

Όπως συνέβη και σε άλλες χώρες, η προώθηση των λύσεων αυτών προϋποθέτει το σχεδιασμό και τη στήριξη του κράτους, είτε σε κεντρικό, είτε σε αποκεντρωμένο επίπεδο.  Όπως δείχνει άλλωστε η ευρωπαϊκή εμπειρία, οι χώρες που καταγράφουν τις καλύτερες επιδόσεις στο ζήτημα της πράσινης μετάβασης, είναι εκείνες όπου το κράτος σχεδίασε και υλοποίησε ένα ολοκληρωμένο πλάνο, προωθώντας παράλληλα κίνητρα προς τους πολίτες τους να ενσωματώσουν πράσινες πρακτικές στην καθημερινότητά τους.

Οι πόλεις μας πρέπει να αλλάξουν

Η ανάπτυξη του αστικού ιστού στην Κύπρο χαρακτηρίζεται από ιδιαιτερότητες που εξηγούνται μεν ιστορικά, μας έχουν αφήσει δε δύσκολες παρακαταθήκες που θα πρέπει να διαχειριστούμε. Η ευρεία διάδοση των single family homes, παράλληλα με την έλλειψη ενός συνολικού πολεοδομικού σχεδιασμού κατά το παρελθόν, έχουν εντείνει το πρόβλημα του urban sprawl, το οποίο με τη σειρά του έχει σημαντικές επιπτώσεις: Το κυκλοφοριακό, η μεγάλη κατανάλωση ενέργειας για τις μεταφορές, η σπατάλη χρόνου για τη διακίνηση των ανθρώπων, αλλά και η έλλειψη της αίσθησης της συνέχειας της πόλης, αποτελούν στοιχεία που υποβαθμίζουν την ποιότητα ζωής. 

Με αυτό λοιπόν ως δεδομένο, θα πρέπει να ληφθούν συγκεκριμένα μέτρα από το κράτος, που θα επιτελούν δύο βασικούς στόχους:

  • Τη διαμόρφωση πράσινων πόλεων
  • Την απεξάρτηση των ανθρώπων από τη χρήση ιδιωτικών οχημάτων 

Αναφορικά με την επίτευξη του πρώτου στόχου, είναι αναγκαία η εφαρμογή ολοκληρωμένων master plans, που να εισάγουν ουσιαστικές αλλαγές εντός των πόλεων της Κύπρου. Η αξιοποίηση ανεκμετάλλευτων χώρων και η μετατροπή τους σε χώρους πρασίνου, η δημιουργία περιαστικών και αστικών χώρων πρασίνου, αλλά και πιο ριζικές αλλαγές, όπως η εισαγωγή των πράσινων διαδρομών, ενός δικτύου δηλαδή ήπιας κυκλοφορίας για πεζούς και ποδηλάτες, κατά μήκος του οποίου θα υπάρχει βλάστηση, αποτελούν παρεμβάσεις με άμεσο αντίκτυπο. 

Η πόλη μου, η Λεμεσός αποτελεί ένα ενδεικτικό παράδειγμα της ανάγκης παρεμβάσεων, καθώς διαθέτει μόλις 2τμ πρασίνου ανά κάτοικο. Κατά το παρελθόν έγιναν προσπάθειες με στόχο την αύξηση αυτής της αναλογίας, ορισμένες από τις οποίες ήταν εξαιρετικά πετυχημένες και αγκαλιάστηκαν από τους Λεμεσιανούς, όπως το γραμμικό πάρκο της πόλης. Η απουσία ωστόσο ενός συνολικού σχεδίου τέτοιων διαδρομών, έχει -μεταξύ άλλων- αποκλείσει τους κατοίκους από τη δυνατότητα να διακινούνται πεζοί, απρόσκοπτα στην πόλη.

Εξίσου σημαντικός είναι ο δεύτερος πυλώνας, που σχετίζεται με τη δημιουργία εναλλακτικών επιλογών για τους ανθρώπους, πέραν της χρήσης των ιδιωτικών τους οχημάτων. Τα όσα συνεπάγεται σε οικονομικό επίπεδο ο πόλεμος που εξελίσσεται σήμερα, επαναβεβαιώνουν ότι το μοντέλο της διακίνησης με προσωπικά οχήματα, τα οποία μάλιστα χρησιμοποιούν ορυκτά καύσιμα, δεν είναι ούτε περιβαλλοντικά, ούτε οικονομικά βιώσιμο. 

Ως Κύπριοι είμαστε τυχεροί καθώς ζούμε σε ένα τόπο που μας επιτρέπει να ενσωματώσουμε «πράσινες» λύσεις, ευκολότερα από άλλους. Η εγκατάσταση οικιακών φωτοβολταϊκών μονάδων είναι κάτι που θα οδηγήσει σε παραγωγή καθαρής και οικονομικής ενέργειας, αποτελώντας μία μόνο από τις πολλές ευκαιρίες που μας παρέχουν τα χαρακτηριστικά του τόπου μας. Είναι αυτά τα χαρακτηριστικά, σε συνδυασμό με το σωστό σχεδιασμό και τη βούληση του κράτους, που θα μας επιτρέψουν στο μέλλον να αισθανόμαστε υπερήφανοι λόγω ένταξης των κυπριακών πόλεων σε εκθέσεις όπως το Sustainable Cities Index.

* Αρχιτέκτονας, μέλος της Πρωτοβουλίας «Για τη Λεμεσό»

Home