Η λειψυδρία διώχνει τα φλαμίνγκο από την Κύπρο (φωτογραφίες)

Η λειψυδρία διώχνει τα φλαμίνγκο από την Κύπρο (φωτογραφίες)
Και γιατί το περπάτημα στις ξηρές αλυκές μπορεί να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στα φλαμίνγκο το χειμώνα

Εδώ και μερικές εβδομάδες εθεάθησαν δεκάδες σμήνη από φλαμίνγκο να πετάνε κοντά στις δύο αλυκές της Κύπρου με προορισμό τους βιότοπους εκεί ωστόσο όσοι στάθηκαν τυχεροί να δουν τα όμορφα αυτά πτηνά να φτάνουν στις αλυκές, έγιναν μάρτυρες ενός περιστατικού που πιθανόν να τους προβλημάτισε για τις καιρικές συνθήκες

Τα σμήνη αφού πλησιάζουν πάνω από τις αλυκές πραγματοποιούν απότομη στροφή και ταξιδεύουν προς άλλες περιοχές βορειότερα εις αναζήτηση άλλων βιότοπων.

Ο λόγος; Η λειψυδρία.

Παρόλο που διανύουμε το τελευταίο τετραήμερο του Οκτωβρίου, η εισροή υδάτων στα φράγματα για το μήνα Οκτώβριο, είναι  ο χειρότερος της δεκαετίας με αποτέλεσμα η παρατεταμένη ξηρασία να συνεχίζεται μέχρι και σήμερα με αλυσιδωτές αντιδράσεις.

Μια εκ αυτών και η παρατεταμένη ξηρασία στις αλυκές της χώρας που αποτελούν δύο από τους σημαντικότερους βιότοπους αποδημητικών πουλιών διαχειμάζουν στη χώρα μας μέχρι την άνοιξη.

Επικοινωνήσαμε με την κα. Χριστινα Ιερωνυμίδου, υπεύθυνη καταγραφών και έρευνας του Πτηνολογικού Συνδέσμου Κύπρου η οποία μας ενημέρωσε ότι κανονικά αυτή την περίοδο αναμενόταν να υπήρχε περισσότερη ροή υδάτων στις αλυκές και η ξηρασία σε αυτές διώχνει τα φλαμίνγκο.  Ωστόσο δεν είναι η πρώτη φορά που την αντίστοιχη περίοδο υπάρχει ξηρασία στις  αλυκές με αποτέλεσμα τα αποδημητικά πουλιά να φεύγουν.

Σύμφωνα με την κα. Ιερωνυμίδου σε αυτή την περίπτωση τα πουλιά κάνουν βορειοανατολική στροφή αναζητώντας βιότοπους σε αλυκές προς την Τουρκία, την Ελλάδα και την Ιταλία.

Εξαρτώνται από τις αλυκές για τη διατροφή τους τα φλαμίγκο.

Τα φλαμίνγκο σε αντίθεση με τα υπόλοιπα αποδημητικά πουλιά, εξαρτώνται σχεδόν αποκλειστικά από τις αλυκές προκειμένου να εξασφαλίσουν την τροφή τους, αφού σε αυτές υπάρχει ένα συγκεκριμένο είδος γαρίδας που καταναλώνουν.

Η γαρίδα Αρτέμια σαλίνα είναι ένας οργανισμός ο οποίος διαβεί στην αλυκή της Λάρνακας. Ζει στο αλμυρό νερό για αυτό άλλωστε έχει και το όνομα "σαλίνα" από το αγγλικό "saline" που σημαίνει αλμυρό. Επίσης είναι γνωστή ως γαρίδα της άλμης.

 Η γαρίδα αυτή αποτελεί  την κύρια τροφή για το φλαμίνγκο ενώ η ίδια τρέφεται με φυτοπλαγκτόν, την Dunaniella salina. Όταν  η αλμυρότητα του νερού είναι στα επιθυμητά για αυτήν όρια, τότε αυτή τρέφεται ,μεγαλώνει, αναπαράγεται και γεννά ζωντανές γαρίδες, τους ναύπλιους. Εάν όμως η αλμυρότητα διαφοροποιηθεί και ειδικότερα όταν πλησιάσει το καλοκαίρι όπου η υπερβολική ζέστη προκαλεί την εξάτμιση του νερού της αλυκής και η αλατότητα αυξάνεται κατά πολύ,  τότε η γαρίδα γεννά κύστεις (αυγά) τα οποία θα εκκολαφθούν πάλι σε γαρίδες με τις πρώτες βροχές. ‘Έτσι, το καλοκαίρι  στο έδαφος της αλυκής περιέχονται μεγάλες ποσότητες από κύστεις οι οποίες συγκεντρώνονται σε διάφορα σημεία ανάλογα με την κατεύθυνση του ανέμου που πνέει στην  περιοχή.

Αν οι κύστες της Αρτέμιας δεν εκκολαφθούν, λόγω καιρικών συνθηκών, για να τραφούν μικρές γαρίδες με τα μονοκύτταρα φύκη, τότε αυτά μπορεί να αυξηθούν σε τέτοιο βαθμό που να χρωματίσουν την Αλυκή κόκκινη. Επίσης αν δεν εκκολαφθούν οι κύστες της Αρτεμιας μια χρονιά, αυτό σημαίνει ότι τα φλαμίγκο δεν θα βρουν τροφή και θα συνεχίσουν το ταξίδι τους προς άλλες χώρες. Συνήθως ο αριθμός των φλαμίνγκο που διαχειμάζουν στις αλυκές της Λάρνακας είναι γύρω στα 1,000-2,000 ενω σε εξαιρετικές χρονιές φτάνουν μέχρι τις 5-7000.

Το περπάτημα μέσα στην αλυκή δημιουργεί ζημιά στο οικοσύστημα

Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται έντονα το φαινόμενο πολίτες να εισέρχονται είτε πεζοί είτε με οχήματα μέσα στις αλυκές με αποτέλεσμα να καταστρέφουν τα αυγά της γαρίδας που θα εκκολαφθεί με τα πρώτα νερά  αλλά και το υπόβαθρο της αλυκης εκεί όπου βρίσκονται εκτός από τα αυγά και άλλοι οργανισμοί που βιώνουν μέσα στην αλυκή.

Καμιά προστασία για τις αλυκές

Παρόλο που και οι δυο αλυκες εμπίπτουν μέσα στη προστασία του σχέδιου Natura, σε καμία από αυτές δεν υπάρχουν προειδοποιητικές πινακίδες που να αποτρέπουν το κοινό να εισέρχεται στις αλυκές γι’ αυτούς του λόγους ούτε και υπάρχει γενικότερη προστασία των πτηνών και του βιότοπου τους από το κοινό που επισκέπτεται μαζικά τις περιοχές ειδικότερα τους χειμερινούς μήνες, με αποτέλεσμα να προκαλούνται καταστροφές στο τοπικό οικοσύστημα.

Φωτογραφίες: Ξένια Χαραλάμπους

10